Tag Archives: ανατολική βαλκανική ρωμανική

Το επίθημα -eš σε Αλβανική και ΑΒΡ

Το θέμα της σημερινής ανάρτησης ξεκινήσαμε να το συζητάμε ήδη στα σχόλια της προηγούμενης ανάρτησης. Πρόκειται για το επίθημα -eš που απαντά στην Αλβανική (-esh) και στην Ανατολική Βαλκανική Ρωμανική (ΑΒΡ, ρουμανικό –, αρμανικό –/-), το οποίο σχηματίζει παρατσούκλια. Το επίθημα φαίνεται να χαρακτηρίζεται από διτυπία -eš ~ -aš, κάτι που κάνει δύσκολη την διάκριση των τύπων σε -aš από το ταυτόηχο σλαβικό επίθημα -aš που έχει λίγο πολύ παρόμοια λειτουργία (λ.χ. σερβ. bogat = «πλούσιος» > bogat = «λεφτάς») και δεν αποκλείεται να έχει την ίδια απώτερη ΙΕ καταγωγή (*-V-syos) με το επίθημα που θα εξετάσω εδώ. Continue reading

Advertisements

9 Comments

Filed under Βαλκανικές γλώσσες, Γλωσσολογία, Ινδοευρωπαϊκά θέματα

Το δίσημο τοπωνύμιο «Γκούρα»

Το θέμα της σημερινής ανάρτησης είναι η διπλή σημασία (εξού και ο όρος δίσημος του τίτλου) του τοπωνυμίου «Γκούρα»: στα αρβανίτικα σημαίνει «πέτρα, βραχώδες μέρος» και στα βλάχικα (αρμανικά) σημαίνει «στόμα, στόμιοπηγή, εκβολή» (οι δύο όροι δεν σχετίζονται μεταξύ τους, απλώς έτυχε να γίνουν ταυτόηχοι στην ελληνική τους απόδοση). Continue reading

53 Comments

Filed under Βαλκανικές γλώσσες, Γλωσσολογία

Η ιστορία του όρου «Βλάχος»

Η σημερινή ανάρτηση προέκυψε έκτακτα από τις συζητήσεις που είχαμε στο σχόλια τις τελευταίες ημέρες. Στην ετυμολογία του όρου «Βλάχος» και στις διάφορες σημασίες του όρου έχω αναφερθεί σε αρκετές παλαιότερες αναρτήσεις και, συνεπώς, στη σημερινή ανάρτηση θα φροντίσω να αναφέρω μερικά πράγματα που δεν έτυχε να περιγράψω μέχρι τώρα. Continue reading

8 Comments

Filed under Εθνολογία, Ιστορία, Μεσαίωνας

Η διασπορά του ποιμενικού λεξιλογίου της ΑΒΡ

Στη σημερινή ανάρτηση θα περιγράψω την διασπορά του ποιμενικού λεξιλογίου της Ανατολικής Βαλκανικής Ρωμανικής (ΑΒΡ) στην ανατολική Ευρώπη (η περιοχή που ο Orel ονομάζει Καρπαθο-Βαλκανική περιοχή: Βαλκάνια και χώρες γύρω από τα Καρπάθια). O Andre Du Nay περιγράφει το φαινόμενο αυτό στις σελίδες 133-7 του βιβλίου του The Origins of the Rumanians: The Early History of the Rumanian Language (2η έκδοση, Matthias Corvinus publishing, 1996). Continue reading

5 Comments

Filed under Βαλκανικές γλώσσες, Γλωσσολογία, Ινδοευρωπαϊκά θέματα

Τα αμφιγενικά ουσιαστικά (ambigenerics)

Το θέμα της σημερινής ανάρτησης είναι τα λεγόμενα αμφιγενικά ουσιαστικά (ambigenerics) της Ιταλο-Βαλκανικής Ρωμανικής και της Αλβανικής. Τα ουσιαστικά αυτά προέκυψαν στις παραπάνω γλώσσες κατά τη διαδικασία απώλειας του ουδετέρου γένους και το «παθογνωμονικό» χαρακτηριστικό τους είναι ότι έχουν αρσενικό γένος στον ενικό και θηλυκό γένος στον πληθυντικό. Continue reading

2 Comments

Filed under Βαλκανικές γλώσσες, Γλωσσολογία

Η ουράνωση «τύπου τσουκνίδας» της ΑΒΡ στην Θρακική (αναλυτικότερα)

Τα σχόλια των τελευταίων ημερών υπήρξαν αφορμή για να ψάξω εκ νέου κάποια θρακολογικά θέματα και από αυτήν την διερεύνηση προκύπτουν διαρκώς νέα ενδιαφέροντα συμπεράσματα για την φωνολογία της αρχαίας Θρακικής γλώσσας και την υποστρωματική της επίδραση στην Ανατολική Βαλκανική Ρωμανική (ΑΒΡ, η επιχωρική δημώδης λατινική που μιλιόταν στην ευρύτερη Θράκη). Το πιο ενδιαφέρον συμπέρασμα των ημερών ήταν ότι ορισμένες «παθογνωμονικές» φωνολογικές τροπές της ΑΒΡ όπως η ουράνωση «τύπου τσουκνίδας» και η φωνηεντική ανύψωση των τονισμένων /é/, /ó/ > /í/,/ú/ πριν από έρρινο σύμφωνο (/n/,/m/) απαντούν ήδη στην αρχαία Θρακική. Continue reading

6 Comments

Filed under Βαλκανικές γλώσσες, Γλωσσολογία, Ινδοευρωπαϊκά θέματα

Η θρακική πολυτυπία -δενθ-, -ζενθ-, -ζινθ-

Στη σημερινή ανάρτηση θα περιγράψω το πολύτυπο θρακικό μόρφημα -δένθ- ~ -δεντ- ~ -διντ-~ -ζένθ- ~ -ζίνθ-. Η πεντατυπία αυτή δημιουργείται από την εναλλαγή θ~τ και από δύο ενδιαφέρουσες διτυπίες: την διτυπία δ/ζ στο αρκτικό σύμφωνο και την διτυπία -έν-/-ίν- στο τονισμένο φωνήεν. Continue reading

8 Comments

Filed under Βαλκανικές γλώσσες, Γλωσσολογία, Ινδοευρωπαϊκά θέματα