Category Archives: Μεσαίωνας

Numerus Sermisianus (AD 600)

Επειδή στην χθεσινή ανάρτηση περιέγραψα τους Σερμησιάνους/Σερμησιανούς των Θαυμάτων του Αγίου Δημητρίου (περ. 680 μ.Χ.) που κατέβηκαν από το Σίρμιον της Παννονίας, προσθέτω για συμπλήρωμα ένα άρθρο του Ιταλού Βυζαντινολόγου Giorgo Ravegnani για την μονάδα του ρωμαϊκού στρατού στην βυζαντινή Ιταλία (εξαρχάτο) που έφερε το όνομα númerus Sermisiánus = κατάλογος/τάγμα Σερμησιανών. Continue reading

Leave a comment

Filed under Αρχαιότητα, Βυζαντινολογία, Βαλκανικές γλώσσες, Γλωσσολογία, Ιστορία, Μεσαίωνας

Οι υπερδουνάβιοι Βλάχοι (12ος-15ος αιώνας)

Στη σημερινή ανάρτηση θα περιγράψω τις πρώτες αναφορές στους υπερδουνάβιους Βλάχους (οι πρόγονοι των σημερινών Ρουμάνων και Μολδαβών) από τον 12° ως τον 15° αιώνα, ένα ενδιαφέρον θέμα που κατά καιρούς έχουμε συζητήσει στα σχόλια παλαιότερων αναρτήσεων, στο οποίο δεν έτυχε να αφιερώσω ξεχωριστή ανάρτηση. Continue reading

11 Comments

Filed under Βυζαντινολογία, Ιστορία, Μεσαίωνας

Ο λόγος του Μεγάλου Βεζίρη Παγιαζήτ στην κηδεία του Μεχμέτ Α΄

Χθες είχα ένα αστείο σχόλιο από κάποιον που πιστεύει ότι θα βρει ελληνική καταγωγή στο μιτοχονδριακό του DNA και, αφού γέλασα για λίγο, θυμήθηκα τον λόγο του αλβανικής καταγωγής Οθωμανού Μεγάλου Βεζίρη Παγιαζήτ στην κηδεία του σουλτάνου Μεχμέτ Α΄ στην Αδριανούπολη. Η αρίθμηση των χωρίων του Δούκα που θα περιγράψω είναι από την έκδοση της ιστορίας του Δούκα του Vasile Grecu, την οποία διατηρεί και ο Harry Magoulias στην αγγλική μετάφραση της έκδοσης του Grecu. Continue reading

20 Comments

Filed under Εθνολογία, Ιστορία, Μεσαίωνας

Η αμετάφραστη φράση του Charles de Gaulle

Σύμφωνα με τον βιογράφο του, David Schoenbrun (σλδ 19, εδώ), ο Charles de Gaulle, όταν ρωτήθηκε γιατί πίστευε ότι η χώρα του είχε 1500 χρόνια ιστορίας, απάντησε:

Pour moi, l‘histoire de France commence avec Clovis, choisi comme roi de France par la tribu des Francs, qui donnèrent leur nom à la France.

[Αγγλική μετάφραση] For me, the history of France begins with Clovis, elected as king of France by the tribe of the Franks, who gave their name to France.

Continue reading

4 Comments

Filed under Εθνολογία, Ιστορία, Μεσαίωνας

Το «Βλαχοχώρι» (vicus Romaniscus) και οι Διάλογοι του Κάσσελ

Στη σημερινή σύντομη ανάρτηση θα περιγράψω το δίγλωσσο τοπωνύμιο vicus Romaniscus («ρωμαϊκό/ρωμανικό χωριό») = Walchwis (= «Βλαχοχώρι», το σημερινό Wals κοντά στο Σαλτσβούργο της Αυστρίας) και τους «Διαλόγους του Κάσσελ», ένα δίγλωσσο (σε Λατινική και Παλαιά Άνω Γερμανική) βαυαρικό κείμενο των αρχών του 9ου αιώνα (περ. 810), στο οποίο ο γερμανόφωνος συγγραφέας αναφέρεται σκωπτικά σε έναν ρωμανόφωνο πληθυσμό, τον οποίο προσδιορίζει ως «Ρωμαίους» (Romani) στα λατινικά και ως «Βλάχους» στα γερμανικά (βλ. PGmc *walhaz και *walhiskaz και γερμ.  welsh = «(παρωχημένος και ενίοτε σκωπτικός) χαρακτηρισμός για τους ρωμανόφωνους Γάλλους και Ιταλούς», λ.χ. το παραδοσιακό γερμανικό όνομα του σημερινού Trentino της Ιταλίας ήταν Welschtirol = «Βλαχοτιρόλο, το Τιρόλo των Βλάχων»). Δυστυχώς, ο Βαυαρός συγγραφέας δεν ξεκαθαρίζει αν αναφέρεται σε εγχώριους ρωμανόφωνους πληθυσμούς της Βαυαρίας ή στους νοτιότερους ρωμανόφωνους της Ιταλίας. Continue reading

Leave a comment

Filed under Αρχαιότητα, Εθνολογία, Ιστορία, Μεσαίωνας, Uncategorized

Οι Ρωμαίοι στην μεταρωμαϊκή Γαλλία, 500-700

Η σημερινή ανάρτηση θα είναι η τελευταία στην οποία θα σχολιάσω κεφάλαια από το βιβλίο της Erica Buchberger Shifting Ethnic Identities in Spain and Gaul, 500-700: From Romans to Goths and Franks (Amsterdam University Press, 2017). Αντίθετα με την Βησιγοτθική Ισπανία, όπου ένα νέο «όραμα κοινότητας» κατάφερε σχετικά γρήγορα να εξαλείψει την εθνοτική διάκριση Ρωμαίων και Γότθων στις αρχές του 7ου αιώνα, στην πολυεθνοτική Μεροβίγγεια Γαλλία οι Ρωμαίοι συνεχίζουν να αναφέρονται ως εθνοτική ομάδα μέχρι τις αρχές του 8ου αιώνα, όταν μετά το 725 αρχίζει να καθιερώνεται ένα νέο «όραμα κοινότητας» που θεωρεί πια τους Ρωμαίους ως λαό του απώτερου παρελθόντος. Το παράδοξο της Γαλλίας είναι ότι οι αναφορές σε σύγχρονους Ρωμαίους είναι ελάχιστες στις πηγές του 6ου αιώνα (επειδή συνιστούν την πλειοψηφία και η ύπαρξή τους θεωρείται δεδομένη), αλλά αυξάνονται στις πηγές του 7ου αιώνα, όταν η ύπαρξη Ρωμαίων αρχίζει πια να κατανοείται ως αξιοσχολίαστη ανωμαλία/εξαίρεση. Continue reading

3 Comments

Filed under Εθνολογία, Ιστορία, Μεσαίωνας

Ρωμαίοι και βάρβαροι στα ποιήματα του Βεναντίου Φορτουνάτου

Συνεχίζοντας την περιγραφή των κεφαλαίων του βιβλίου της Erica Buchberger που ξεκίνησα στην προηγούμενη ανάρτηση, στην σημερινή ανάρτηση θα σχολιάσω τα ποιήματα του Βεναντίου Φορτουνάτου. Continue reading

Leave a comment

Filed under Βυζαντινολογία, Εθνολογία, Ιστορία, Μεσαίωνας